Chủ thể, đối tượng, thủ tục kiểm sát giải quyết tố giác tội phạm

1. Chủ thể của hoạt động kiểm sát việc giải quyết tin báo, tố giác về tội phạm: 

VKSND là một cơ quan thuộc hệ thống tổ chức bộ máy Nhà nước với chức năng Hiến định là: VKSND thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp. 

Luật tổ chức VKSND năm 2014 quy định: VKSND là cơ quan thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. VKSND có nhiệm vụ bảo vệ Hiến pháp và pháp luật, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, góp phần bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất. 

2. Đối tượng của hoạt động kiểm sát việc giải quyết tin báo, tố giác về tội phạm: 

VKS thực hiện công tác kiểm sát việc tiếp nhận, giải quyết của cơ quan có thẩm quyền điều tra đối với tố giác, tin báo tội phạm và kiến nghị khởi tố nhằm đảm bảo cho mọi tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố đều phải được tiếp nhận, kiểm tra, xác minh, xử lý kịp thời, không để lọt tội phạm và người phạm tội, không làm oan người vô tội. Ngoài ra công tác kiểm sát còn nhằm mục đích đảm bảo cho việc tiếp nhận, giải quyết tố giác, tin báo tội phạm và kiến nghị khởi tố của CQĐT phải khách quan, toàn diện, đầy đủ, chính xác, kịp thời, đúng pháp luật, những vi phạm pháp luật trong công tác này phải được phát hiện, khắc phục và xử lý nghiêm minh. 

3. Quy định về trình tự, thủ tục, thời hạn kiểm sát việc giải quyết tin báo, tố giác về tội phạm: 

> Kiểm sát việc tiếp nhận, phân loại tin báo, tố giác về tội phạm CQĐT, VKS có trách nhiệm tiếp nhận đầy đủ mọi tố giác, tin báo về tội phạm do cá nhân, cơ quan, tổ chức và kiến nghị khởi tố do cơ quan nhà nước chuyển đến. VKS có trách nhiệm chuyển ngay các tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố kèm theo các tài liệu có liên quan đã tiếp nhận cho CQĐT có thẩm quyền. CQĐT trong Công an nhân dân và VKS các cấp phải tổ chức trực ban hình sự để tiếp nhận đầy đủ mọi tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố, phân loại và chuyển ngay cho các đơn vị có thẩm quyền giải quyết. Địa điểm tiếp nhận phải đặt ở nơi thuận tiện, có biển ghi tên cơ quan và thông báo rộng rãi để mọi người biết. CQĐT trong Quân đội nhân dân, Bộ đội Biên phòng, cơ quan Hải quan, Kiểm lâm, lực lượng Cảnh sát biển và các cơ quan khác của Công an nhân dân, Quân đội nhân dân được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra phân công cán bộ để tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố. Các cơ quan, tổ chức khác có trách nhiệm tiếp nhận mọi tố giác về tội phạm. 

Công an phường, thị trấn, Đồn Công an có trách nhiệm tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm, lập biên bản tiếp nhận, tiến hành kiểm tra, xác minh sơ bộ và chuyển ngay tố giác, tin báo về tội phạm kèm theo tài liệu, đồ vật có liên quan cho CQĐT có thẩm quyền. 

Các cơ quan, tổ chức khác sau khi nhận được tố giác, tin báo về tội phạm thì chuyển ngay cho CQĐT có thẩm quyền. Trường hợp khẩn cấp thì có thể báo tin trực tiếp qua điện thoại hoặc hình thức khác cho CQĐT nhưng sau đó phải thể hiện bằng văn bản. 

Trong thời hạn 03 ngày kể từ ngày tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố, CQĐT, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra có trách nhiệm thông báo bằng văn bản về việc tiếp nhận đó cho VKS cùng cấp hoặc Viện kiểm sát có thẩm quyền. 

Thứ nhất, tiếp nhận đầy đủ tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố do các cơ quan, tổ chức, cá nhân chuyển đến và chuyển ngay cho CQĐT có thẩm quyền giải quyết. Trong trường hợp công dân đến tố giác tại VKS, Viện trưởng phải phân công KSV tiếp nhận đầy đủ, ghi nhận vào sổ theo dõi và thực hiện việc phân loại, xử lý đơn đã tiếp nhận. Sau đó, chuyển ngay đơn thư tố giác kèm các tài liệu liên quan đến CQĐT có thẩm quyền đồng thời thực hiện việc kiểm sát giải quyết tin tố giác đó trong trường hợp thuộc thẩm quyền kiểm sát của mình. Việc tổ chức thực hiện tiếp nhận đơn thư tố giác tại VKS được thực hiện do bộ phận kiểm sát giải quyết khiếu tố phụ trách tiếp nhận và theo dõi, đồng thời phối hợp với đơn vị kiểm sát điều tra án hình sự thực hiện quyền kiểm sát đối với các tố giác thuộc thẩm quyền. 

Thứ hai, kiểm sát việc tuân theo pháp luật của CQĐT, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra trong việc tiếp nhận tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố, CQĐT, cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra có trách nhiệm thông báo đầy đủ, kịp thời tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố đã tiếp nhận cho VKSND. 

– Kiểm sát việc giải quyết tố giác, tin báo tội phạm 

Hoạt động kiểm sát ở giai đoạn này của VKSND bao gồm trực tiếp kiểm sát, kiểm sát việc kiểm tra xác minh, lập hồ sơ, phân công ĐTV, hoạt động thu thập tài liệu, chứng cứ, việc tuân theo các quy định về trình tự, thủ tục giải quyết của CQĐT và cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra. 

> Kiểm sát kết quả giải quyết tố giác, tin báo tội phạm và kiến nghị khởi tố 

Sau khi thực hiện các thao tác nghiệp vụ để thụ lý tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố, CQĐT có thẩm quyền phải tiến hành xác minh trong thời hạn 20 ngày, trường hợp phức tạp có thể gia hạn nhưng không quá 02 tháng. 

Khi kết thúc việc giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố, trong thời hạn 03 ngày làm việc, cơ quan có thẩm quyền giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố phải gửi kết quả giải quyết cùng hồ sơ giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm hoặc kiến nghị khởi tố cho VKS cùng cấp hồ sơ khởi tố hoặc không khởi tố); trong thời hạn 06 ngày làm việc, VKS phải có văn bản thể hiện quan điểm đồng ý hoặc không đồng ý về kết quả giải quyết. 

Trường hợp đã hết thời hạn giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố quy định tại Điều 145 BLTTHS năm 2015 mà cơ quan có thẩm quyền giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố chưa đủ căn cứ để quyết định việc khởi tố hoặc quyết định không khởi tố vụ án hình sự thì thông báo ngay bằng văn bản cho VKS cùng cấp biết để thống nhất quan điểm giải quyết. 

Trong thời hạn 12 ngày làm việc sau khi kết thúc việc giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố, các cơ quan, đơn vị tiếp nhận, giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố có trách nhiệm thông báo cho cá nhân, cơ quan, tổ chức đã cung cấp thông tin hoặc kiến nghị khởi tố biết kết quả giải quyết vụ việc hoặc đã chuyển tin, vụ việc đến cơ quan, đơn vị có thẩm quyền giải quyết.